Vogelen in de Regio Groot Zwolle Big Day 2005 - het verslag

Big Day Overijssel 15 mei 2005

Teamleden: Marc van der Aa, Lucas Kaaij, Simon Plat, Jeroen Postema
Tegenteam 1: Mark Zekhuis, Carl Derks, Rolf de By (datum: 12 mei) - download resultaten team 1
Tegenteam 2: Lennaert Steen, David Uit de Weerd, Hans Pohlmann, Sjoerd Radstaak (datum: 14 mei) - lees het verslag

Weer: Deze dag (en vooral in de nacht) werden we regelmatig dwarsgezeten door regen (van 00:30 – 04:00 zelfs bijna onophoudelijk). De temperatuur was ’s nachts rond de 5 graden en overdag steeg deze tot een graad of 20. Wind: 2-3 BFt. uit het NW.

Aantal gereden kilometers: ca. 580

Voorbereiding: Pas 1 week eerder hebben we definitief besloten om mee te doen aan de Overijssel Bigday. De voorbereiding bestond voornamelijk uit wat heen en weer bellen en de regionale en landelijke internetsite’s goed uitkammen. We hebben grofweg een route bepaald met als enige vaste plaats de Engberstdijkvenen waar we om 10.00u hebben afgesproken voor een interview met RTV-Oost.
Dit jaar deden 3 teams een gooi naar het bigday record Overijssel dat vorig jaar is gevestigd op 131 soorten. Donderdag 12 mei en zaterdag 14 mei zijn de andere teams op stap geweest maar wij weten hun eindscore nog niet. De bedoeling is om binnen 24 uur zoveel mogelijk soorten te zien binnen de grenzen van de provincie Overijssel.

Zaterdagavond kom ik rond 22:30u aan bij Simon in Zwolle Zuid. De anderen zijn daar reeds (zenuwachtig) de laatste voorbereidingen aan het treffen (koffie zetten en nog wat lokaties doornemen). Om 23:00u besluiten we te vertrekken naar de Wieden waar we willen beginnen. We willen hier wat riet-soorten en uilen zoeken. De spanning stijgt en klokslag middernacht kunnen we dan eindelijk beginnen. De eerste soort is een luid roepende Rietzanger. Tot nu toe was de lucht helder maar om 00:10 begint het te betrekken en later begint het te regenen. Tussen de buien door horen we een Porseleinhoen en zien we een Ransuil (altijd lastige soorten). De Ransuil zien we mooi op een paal zitten in het licht van de koplampen.

0:00 0:38 De Wieden

1. Rietzanger (00:00)
2. Meerkoet (00:02)
3. Roerdomp (00:03)
4 . Wilde Eend (00:05)
5. Sprinkhaanzanger (00:08)
6. Snor (00:12)
7. Waterral (00:13)
8. Nachtegaal (00:21)
9. Ransuil (00:23)
10. Grauwe Gans (00:31)
11. Porseleinhoen (00:32)

Na nog wat rondrijden in de buurt in de hoop een Kerkuil te vinden rijden we richting Cellemuiden (naar de plek van de Witvleugelstern). Het blijft hard regenen. Als het even droog is horen we o.a. een Bosrietzanger. We vinden de Witvleugelstern in het zwakke licht van een zaklamp en ook Zwarte sterns laten zich zo scoren. We rijden nog wat langzaam rond in de buurt als er opeens een steltloper voor de auto op de weg loopt: het blijkt een Bosruiter (de enige vandaag).

01:30 – 2:45 Cellemuiden

12. Kleine Karekiet (01:47)
13. Fuut (01:48)
14. Bosrietzanger (02:07)
15. Zwarte Stern (2:20)
16. Witvleugelstern (2:25)
17. Grutto (02:26)
18. Scholekster (02:30)
19. Tureluur (02:33)
20. Bosruiter (02:37)
21. Kievit (02:38)
22. Blauwe Reiger (02:39)

We rijden terug naar Zwolle en doen bij Zandhove een poging om een Bosuil te horen. Helaas missen we deze, waarschijnlijk als gevolg van de nog altijd aanhoudende regen (vanavond horen we ‘haar’ hier echter wel). Ondertussen zijn we de regen behoorlijk zat en besluiten we naar de Holterberg te gaan in de overtuiging dat als de regen dan niet stopt we er mee op gaan houden. Hopelijk wordt het droog.

3:15 - 3:30 Zandhove
…

Aangekomen bij de Holterberg houdt het op met regenen en beginnen we aan onze ronde alhier. We lopen de toeristenweg op en horen al gauw Houtsnip (later zien we er nog een) en diverse Nachtzwaluwen. Dan begint het licht te worden en kondigen de eerste bosvogels zich aan. Daarna gaat het in gestaag tempo door met de algemenere soorten. We horen een geluid dat we eerst niet goed thuis kunnen brengen, het blijkt een Groene Specht. Op de bekende Korhoenderplek horen we ze wel maar zien ze niet. De overvliegende Appelvink is mooi meegenomen (later nog een bij Schoon Heeten), en de Holterberg wordt afgesloten met een prachtig mannetje Goudvink foeragerend op de parkeerplaats.

04:15 - 08:12 Holterberg

23. Nachtzwaluw (04:30)
24. Houtsnip (04:32)
25. Zanglijster
26. Roodborsttapuit
27. Koekoek
28. Tuinfluiter
29. Gaai
30. Groene Specht
31. Grasmus
32. Korhoen
33. Gekraagde Roodstaart
34. Fitis
35. Koolmees
36. Zwartkop
37. Vink
38. Boompieper
39. Boomleeuwerik
40. Roodborst
41. Tjiftjaf
42. Kauw
43. Merel
44. Staartmees
45. Boomkruiper
46. Veldleeuwerik
47. Winterkoning
48. Houtduif
49. Roek
50. Grote Bonte Specht
51. Boomklever
52. Turkse Tortel
53.Torenvalk
54. Kneu
55. Grote Lijster
56. Wulp
57. Zwarte Kraai
58. Zwarte Specht
59. Kuifmees
60. Pimpelmees
61. Zwarte Mees
62. Goudhaan
63. Appelvink
64. Goudvink (08:08)
65. Witte Kwikstaart (08:11)

We hebben 65 soorten gezien en het weer wordt iets beter, we hebben de smaak goed te pakken en besluiten verder te gaan. Onderweg zien/horen we nog een aantal soorten in en rond Hellendoorn.

08:13 – 08:30 Hellendoorn

66. Spreeuw (08:14)
67. Heggemus (08:15)
68. Huismus (08:16)
69. Bonte Vliegenvanger (08:17)
70. Gierzwaluw (8:24)
71. Putter (08:26)
72. Ekster (08:27)

Bij Hankate gaan we op zoek naar Grote Gele Kwikstaart. Deze vinden we niet maar we horen wel een Wielewaal (zijn we blij mee). Hier ook een soort die ons nogal eens teveel tijd kost op een Bigday; een Waterhoen. Bij de brug over de Regge ziet alleen Marc een IJsvogel wegschieten. Helaas zullen we vandaag geen enkele IJsvogel meer vinden.

08:28 – 08:37 Hankate

73. Waterhoen (08:30)
74. Wielewaal (08:32)
75. Oeverloper (08:34)
76. Boerenzwaluw (08:39)

Onderweg richting Archem ontdekte Marc Patrijzen (volgens mij zag hij amper de bovenste kruinveren!, heel scherp). Een Steenuil op het dak van een boerderij wordt ook door Marc gevonden.

77. Steenuil (08:40)
78. Patrijs (08:42)
79. Ringmus (08:44)

Bij Archem willen we graag naar de stuw voor IJsvogel en Grote Gele Kwikstaart. We rijden niet helemaal goed, maar dit levert wel een Boomvalk op (later die dag nog prachtig 2 boomvalken in de Tichelgaten bij Windesheim). Na wat zoeken zien we ook een Grote Gele Kwikstaart.

08:50 – 9:42 Archem

80. Holenduif (08:55)
81. Geelgors (09:09)
82. Rietgors (09:17)
83. Boomvalk (09:18)
84. Knobbelzwaan (9:20)
85. Grote Gele Kwikstaart (9:29)
86. Buizerd (09:35)
87. Huiszwaluw (09:36)
88. Groenling (09:41)

We liggen mooi op schema om, zoals afgesproken, rond 10.00u in de Engbertsdijkvenen te zijn. Onderweg zien we bij Den Ham nog een, altijd lastige, Zwarte Roodstaart (de enige vandaag).

89. Zwarte Roodstaart (09:48)

Bij de Venen worden we opgewacht door een interviewer van RTV-Oost. Hij gaat een stuk met ons meelopen. Simon is hoofd interview en wordt intensief bevraagd over de lol van een Bigday. We besluiten een ruime ronde te lopen in de Engbertsdijkvenen en dit blijkt een goed keus. In een bosperceeltje achteraan in de ronde horen we Zomertortel en Fluiter. Even later ziet Simon iets op de grond lopen bij een plasje half in de ruigte, het blijkt een vrouwtje Blauwborst. Aangekomen bij de grote plas (de interviewer heeft ons reeds verlaten) wacht ons een cameraman van RTV-Oost op. Iedereen wordt vastgelegd in onze ‘gekte’ om nog meer soorten te vinden. Geoorde Fuut broed hier maar is lastig te vinden, maar Lucas vindt er een paar. Marc ontdekt nog een Zwartkopmeeuw en als toetje vliegen hier nog ca. 15 Bonte Strandlopers over, vrijwel in zomerkleed. Al met al heeft het hier iets te lang geduurd maar we hebben een aantal goede soorten en zijn de 100 gepasseerd.

10:00 – 12:15 Engbertsdijkvenen

90. Kokmeeuw (09:56)
91. Aalscholver (10.00)
92. Kuifeend
93. Brandgans
94. Krakeend
95. Bergeend
96. Zomertortel
97. Fluiter
98. Oeverzwaluw
99. Bruine Kiekendief
100. Smient
101. Noordse Gele Kwikstaart
102. Blauwborst
103. Wintertaling
104. Geoorde Fuut
105. Dodaars
106. Zwartkopmeeuw
107. Zomertaling
108. Bonte Strandloper

De belangrijkste missers tot nu toe zijn Braamsluiper, Spotvogel, Sperwer en Havik. Onderweg naar Oldenzaal focussen we ons dan ook voornamelijk op deze soorten, maar de meeste stops leveren niets op. In het Arboretum bij Oldenzaal zoeken we nog naar Grauwe Vliegenvanger, maar het is hier erg druk en we vinden hier dan ook geen nieuwe soorten.

13:00 – 13:20 Arboretum Oldenzaal
…

In Boerskotten zouden 3 paar Middelste Bonte Spechten broeden. Ondanks intensief zoeken kunnen we er geen vinden. Wel ontdekte Marc een Kleine Bonte Specht (een mooie bonus). De volgende dag vertelde een ander team dat hier ook Vuurgoudhaan zat, helaas hebben we deze gemist.

13:30 – 14:00 Boerskotten

19. Kleine Bonte Specht (13:40)
110. Grauwe Vliegenvanger (13:50)

In Losser vinden we eindelijk een Braamsluiper. We zoeken hier lang naar een Europese Kanarie die gemeld was bij de Waterzuivering. We horen hem niet en als we besluiten terug te gaan naar de auto horen Marc en Simon hem even zingen. Helaas niet de meerderheid van het team, hij telt dus niet. We gaan verder naar de Oelemars (valt een beetje tegen). Erg frustrerend is het te horen dat het onder andere in Zwolle al lang mooi weer is terwijl wij hier in het oosten onder een aanhoudend pak wolken zitten met nog steeds wat regen. Aan de horizon is zelfs de onbereikbare blauwe lucht te zien. Terug in Losser hoort Simon (vanuit de auto) een Europese Kanarie. En inderdaad in een tuin vol coniferen zit er een volop te zingen. Dit is het moment om westwaards te keren, richting mooi weer. En inderdaad dit blijkt een keerpunt in de dag want zodra we Losser uit rijden klaart het op en zien we de eerste zon. Dit levert ons gelijk ook een mazzeltje op in de vorm van een overvliegende Zwarte Wouw als we Losser uitrijden.

14:06 - 15:25 Losser

111. Braamsluiper (14:06)
112. Kolgans (15:00)
113. Ooievaar (15:06)
114. Europese Kanarie (15:14)
115. Zwarte Wouw (15:23)

Nu gaan we snel weer westwaards via de snelweg. Onderweg focussen we ons op Havik, Sperwer, Tapuit en Paap (de laatste zullen we helaas niet vinden vandaag). Op echt alles wordt de aandacht gevestigd (Kauwen, Kraaien, Houtduiven, Buizerden, vliegtuigen enz.) maar geen van deze UFO’s blijkt een Havik of Sperwer.

116. Tapuit (15:58)

Na een korte wandeling bij het landgoed Schoon Heeten zien we snel (en erg mooi) onze target: mannetje en vrouwtje Grauwe Klauwier gezellig naast elkaar en kunnen dus gelijk weer verder.

16:15 – 16:45 Schoon Heeten
117. Grauwe Klauwier (16:30)
118. Matkop (16:34)

Zo nu snel richting de IJssel. We hebben nog akelig weinig steltlopers. Onderweg in Raalte vinden we eindelijk een Spotvogel, Marc hoorde hem vanuit de auto.

16:50 – 16:52 Raalte

119. Spotvogel (16:51)

We willen eerst niet stoppen bij de Uiterwaarden bij Wijhe, maar er vliegt hier veel dus besluiten we deze plek toch maar even af te zoeken. We zien hier o.a. de enige Regenwulpen van de dag.

17:05 – 17:20 Wijhe Buitenwaarden

120. Kleine Mantelmeeuw (17:06)
121. Gele Kwikstaart (17:14)
122. Regenwulp (17:15)
123. Grote Mantelmeeuw (17:16)
124. Visdief (17:17)

We rijden verder richting Zwolle.

125. Grote Canadese Gans (17:25)

In de Tichelgaten bij Windesheim willen we nog een poging wagen op IJsvogel en mogelijk een Brilduiker (al was de laatste dit broedseizoen niet waargenomen). We vinden beide niet maar mazzelen wel met roepende Buidelmezen bij de hut.

17:30 – 18:05 Tichelgaten

126. Tafeleend (17:35)
127. Buidelmees (17:53)

We tellen het aantal soorten nog eens en zien dat we met een aantal ‘makkelijk’ te halen soorten zeker over de 131 soorten kunnen komen. Maar hoeveel hebben we er dit jaar nodig voor de winst? We hebben geen idee. De persoonlijke Bigday-records van Lucas (0), Jeroen (112), Simon (131) zijn al (bijna) gesneuveld.
We stoppen even bij het Engelse Werk. Hier vestigt Simon de aandacht op een mogelijke Geelpootmeeuw, maar dit blijkt toch een Zilvermeeuw. En eindelijk een Sperwer (wat een vreugde kan zo’n ‘algemenere’ soort toch opleveren).

18:25 – 18:37 Engelse Werk

128. Kleine Plevier (18:25)
129. Sperwer (18:26)
130. Slobeend (18:33)
131. Zilvermeeuw (18:35)

In de Vreugderijkerwaard hopen we Kluten te vinden maar deze zijn (zeer onverwachts) niet aanwezig als gevolg van het hoge water. De enige nieuwe steltloper is een Kleine Strandloper.

18:44 – 18:52 Vreugderijkerwaard

132. Graspieper (18:48)
133. Kleine Strandloper (18:50)

Intussen begint de tijd een beetje te dringen. We gaan snel door naar het Vossemeer en vinden we nog slechts 3 Kluten (de vrijdag ervoor zaten er zeker 100) die ook nog eens wegvliegen als we gepasseerd zijn, mazzel dus. Bij de ‘Poffertjes’ zoeken we ons een ongeluk naar Pijlstaarten, maar we vinden ze niet.

19:15 – 19: 57 Vossemeer

134. Kluut (19:23)
135. Stormmeeuw (19:47)

Op het industrieterrein van Kampen had ik de vrijdag hiervoor nog een Casarca gezien. En ook vandaag liet hij zich op dezelfde plek zien.

20:01 – 20:10 Industrieterrein Kampen

136. Casarca (20:06)

Bij de Ramspolbrug proberen we nog even voor Grote Karekiet, maar we hebben geen geluk.

20:15 –20:18 Ramspol brug
…

Onderweg naar de Wieden rijden we een stuk door Flevoland. Even hoeven we niet scherp opletten en dat is wel even prettig. In de Wieden zien (en horen) we een Watersnip dankzij oplettendheid van Marc.

20:40 – 20:50 De Wieden

137. Watersnip (20:47)

Tegen de avondschemer zijn we bij De Auken. Dit is een prachtig nieuwe plek met een schuilhut in de hoogwaterzone vlak onder Steenwijk. We genieten hier van een aantal langsvliegende Purperreigers in de avondzon en op de nesten. De aandacht verslapt iets en zo missen we bijna een Lepelaar die zich kort laat zien in de broedkolonie. Simon blijft scherp opletten en ziet een Havik langsvliegen.

21:00 – 21:40 De Auken

138. Purperreiger (21:03)
139. Lepelaar (21:24)
140. Havik (21:27)

In de Wieden hebben we nog gezocht naar Kerkuil, maar niet gevonden. We besluiten naar de Scherenwellen te gaan om kans te maken op Kwartelkoning. Het blijft hier echter angstvallig stil. Later blijkt een van de weinige reeds roepende Kwartelkoningen bij Oldeneel te zitten.

22:30 – 22:55 Scherenwelle
…

We hebben allen een deja-vu gevoel als we weer bij Zandhove zijn. Echter we hebben nu wel geluk (en beter weer) en horen een (vrouwtje) Bosuil.

23:18 – 23:48 Zandhove

141. Bosuil (23:43)

Het laatste uur is er al zenuwachtig gebeld en ge-smst door een ander team, ze zijn erg nieuwsgierig naar onze stand. We vertellen niets en houden het nog even spannend. Marc’s Bigday-record staat op 141 en ook dit breken we door een sissende Kerkuil bij De Mars toe te voegen aan de lijst.

23:50 – 00:00 De Mars

142. Kerkuil (23:55)

Om 00:10 zijn we weer thuis bij Simon. We zijn doodop maar hebben een goed gevoel. De eindstand is 142 soorten, waarvan 1soort niet door allen is waargenomen. Even later blijkt dat het team van Lennaert Steen, David uit de Weerd, Hans Pohlmann en Sjoerd Radstaak ook 142 soorten hadden. Een gedeelde winst dus. Om 2:30 ben ik thuis en val even later als een blok in slaap.
Missers van vandaag waren: Pijlstaart (vrijdags nog meerdere in het Vossemeer), Bontbekplevier, Zilverplevier (op de trektelposten waren er die dag 10-tallen gepasseerd), Groenpootruiter, Kemphaan, IJsvogel, Middelste Bonte Specht, Paap, Grote Karekiet, Vuurgoudhaan, Glanskop, Baardman (zeldzaam dit voorjaar?) en Kruisbek. Gemiste kans waren de Steltkluten die in een natuurontwikkelingsgebied in de buurt van Nijverdal waren gemeld, maar we hebben nagelaten de vogellijn te bellen… Ook hebben we (helaas) geen enkele hulp mogen krijgen van andere vogelaars in het veld simpelweg omdat we geen enkele andere vogelaars troffen.
Het totaal aantal van de drie teams bij elkaar was 155!!
‘s Maandags hebben we in het Engelse Werk even bijgepraat met een aantal mensen van een ander team. Dit was erg leuk en we hadden allemaal het gevoel dat het nog hoger kan dan de 142 van dit jaar, als de omstandigheden ideaal zijn. Dus volgend jaar hopelijk nog meer teams en nog meer soorten.